Ma’aikatar Lafiya ta Jihar Zamfara ta ce mutane 44 sun mutu sakamakon barkewar cutar diphtheria a wasu sassan jihar.
Daraktan Kiwon Lafiyar Jama’a na ma’aikatar, Dr Yusuf Haske, ne ya bayyana hakan a wata tattaunawa ta wayar tarho da Kamfanin Dillancin Labarai na Najeriya (NAN) a Gusau ranar Litinin.
Haske ya ce zuwa yanzu an samu mutane 367 da ake zargin sun kamu da cutar, yayin da sama da 320 aka yi wa magani tare da sallamarsu daga asibitoci.
Ya bayyana cewa gwaje-gwajen dakin gwaje-gwaje da aka yi kan samfurori daga mutanen da ake zargi sun tabbatar da kasancewar kwayar cutar diphtheria.
An aika samfurorin zuwa National Reference Laboratory da ke Abuja, inda aka sake tabbatar da sakamakon.
Bayan tabbatar da barkewar cutar, gwamnatin jihar karkashin jagorancin Gwamna Dauda Lawal ta ayyana barkewar cutar tare da kunna tsarin kula da aukuwar annoba domin daidaita matakan dakile ta.
Matakan da aka ɗauka sun haɗa da tura ƙungiyoyin gaggawa zuwa matakin jiha da ƙananan hukumomi, da kuma ƙarfafa kula da masu fama da cutar a faɗin ƙananan hukumomi 14 na jihar.
Daraktan ya ce an samar da cibiyoyin killace masu fama da diphtheria a manyan asibitocin jihar, yayin da Gusau, wadda ta fi kowace ƙaramar hukuma yawan masu kamuwa da cutar, ke da kusan cibiyoyin kula da marasa lafiya guda huɗu.
Ya ce mutane 320 sun samu magani kuma an sallame su, yayin da aka bai wa waɗanda ke buƙatar ci gaba da magani a gida magungunan sha.
Sai dai ya ce ana ci gaba da samun mace-mace guda 44, lamarin da ya danganta da yaɗuwar cutar a tsakanin al’umma.
Haske ya ce yara masu shekaru tsakanin shida zuwa 10 na daga cikin waɗanda cutar ta fi shafa, lamarin da ya sa ma’aikatar lafiya ta ba Ma’aikatar Ilimi shawarar ɗaukar matakan rage yaɗuwar cutar a makarantu.
A wani mataki na kare ɗalibai da malamai, Ma’aikatar Ilimi, Kimiyya da Fasaha ta Zamfara ta sake dage komawar makarantun gwamnati da masu zaman kansu da makonni biyu.
Kwamishinan ma’aikatar, Abdulmalik Gajam, ya sanar da matakin a Gusau ranar Litinin, yana mai cewa an ɗauke shi ne bisa sabon shawarwarin Ma’aikatar Lafiya.
Ya ce ƙarin lokacin zai bai wa hukumomin lafiya da ilimi damar ƙarfafa sa ido kan cutar, gano waɗanda suka yi hulɗa da masu dauke da ita, tantance matsayin rigakafi, wayar da kan jama’a da sauran matakan kariya.
Gajam ya umarci masu makarantu, shugabannin makarantu da hukumomin kula da makarantu su bi umarnin.
Ya kuma shawarci makarantu su yi amfani da lokacin wajen tsaftace tare da lalata ƙwayoyin cuta a harabar makarantu, da kuma tabbatar da samar da isassun wuraren wanke hannu.
An sanya Litinin, 28 ga Satumba, a matsayin ranar wucin-gadi ta komawar makarantu, sai dai za a iya sauya ranar bisa sabon shawara daga Ma’aikatar Lafiya da sauran masu ruwa da tsaki.
Hukumomin lafiya sun kuma buƙaci mazauna jihar su kasance cikin taka-tsantsan tare da gaggauta zuwa asibiti idan sun lura da alamomin cutar diphtheria.
